Wednesday, 19/09/2018 - 08:44|
Chào mừng bạn đến với cổng thông tin điện tử của Trường THCS Trần Hưng Đạo

CHUYÊN ĐỀ THAO GIẢNG THÁNG 1

Tài liệu đính kèm: Tải về

                                                 MỘT SỐ HÌNH ẢNH THỂ HIỆN CHUYÊN ĐỀ 

 

 

TRƯỜNG THCS TRẦN HƯNG ĐẠO

TỔ:  HÓA-SINH

 

CHUYÊN ĐỀ THAO GIẢNG THÁNG 1/ 2018

                                                                     

CHUYÊN ĐỀ: DẠY HỌC THEO ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC CHO HỌC SINH THÔNG QUA:

                            MÔN : HÓA HỌC 8

 Thực hiện Công văn số 419/ PGD&ĐT-THCS ngày 14/9/2016 v/v triển khai hoạt động chuyên môn năm học 2016-2017 của Phòng Giáo dục và Đào tạo Thành phố Kon Tum.

            Căn cứ vào kế hoạch sinh hoạt chuyên môn cụm số I năm học 2016-2017;

Trường THCS Trần Hưng Đạo tổ chức hội thảo và dạy thể nghiệm chuyên đề:

 “ Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh”

Hiện nay việc dạy học theo hướng phát triển năng lực dựa trên chuẩn kiến thức kỹ năng là một vấn đề đặt ra hàng đầu nhằm thực hiện từng bước chuyển từ chương trình giáo dục tiếp cận nội dung kiến thức sang tiếp cận năng lực của người học bằng cách dạy, cách học, cách vận dụng kiến thức, rèn luyện kỹ năng, hình thành năng lực và phẩm chất nhằm tích cực hóa, học sinh làm căn cứ cho việc dạy học và kiểm tra, đánh giá của từng cấp học, đặc biệt phương pháp giảng dạy là một trong những yếu tố quan trọng và ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng người học. Một phương pháp giảng dạy khoa học, phù hợp sẽ tạo điều kiện để giáo viên và học sinh phát huy hết khả năng của mình trong việc truyền đạt, lĩnh hội kiến thức và phát triển tư duy; Một phương pháp khoa học sẽ làm thay đổi vai trò của người thầy đồng thời tạo nên sự hứng thú say mê và sáng tạo của người học.

     Nói một cách cụ thể hơn là từ chỗ quan tâm đến việc học sinh học được cái gì đến chỗ quan tâm học sinh vận dụng được cái gì qua việc học. Chính vì thế cần phải đổi mới phương pháp dạy học theo quan điểm phát triển năng lực như phát huy tính tích cực, tự giác chủ động, sáng tạo của người học, hình thành và phát triển năng lực tự học của học sinh.

      Hiện tại trong các nhà trường giáo viên rất tích cực trong việc đổi mới phương pháp, vận dụng quan điểm dạy học chuyển từ đáp ứng mục tiêu kiến thức sang mục tiêu hình thành năng lực trong giảng dạy các bộ môn để nâng cao hơn nữa hiệu quả giáo dục.

Thực tế chương trình dạy học theo định hướng năng lực – dạy học định hướng kết quả đầu ra được bàn đến nhiều từ lâu và ngày nay đã trở thành xu hướng và trong những năm qua hoạt động đổi mới phương pháp dạy học đã được quan tâm tổ chức và đã thu được những kết quả bước đầu. Nhưng bên cạnh những kết quả bước đầu đạt được, việc đổi mới phương pháp dạy học vẫn còn nhiều hạn chế cần khắc phục.

    

     Vậy giáo viên cần dạy như thế nào để đảm bảo nội dung kiến thức, kỹ năng cơ bản của môn học, khắc phục những hạn chế và từng bước dạy học chuyển từ đáp ứng mục tiêu kiến thức sang mục tiêu hình thành năng lực một cách có hiệu quả để đáp ứng với xu thế đổi mới PPDH hiện nay là điều  chúng tôi rất quan tâm. Vì vậy chúng tôi đã tổ chức thảo luận thống nhất xây dựng chuyên đề “Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh” nhằm nâng cao hơn nữa chất lượng dạy và học tại đơn vị với những vấn đề cơ bản như sau:

II/ Thực trạng:

1/ Thuận lợi:

- Trong 03 năm học trở lại đây toàn thể CB-GV đã được tham gia tập huấn các chuyên đề ĐMPPDH do các cấp tổ chức như: “ Kiểm tra, đánh giá trong quá trình dạy học theo định hướng phát triển năng lực học sinh ở cấp bậc THCS ”, “ Nâng cao năng lực vận dụng kiến thức và giải quyết các vấn đề thực tiễn trong dạy học”. “Dạy học theo mô hình VNEN”,…  là một trong những điều kiện thuận lợi để CBQL và GV của nhà trường được trang bị và nhận thức đúng đắn cho việc xây dựng, thực hiện chuyên đề  Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh”

- Sở GD&ĐT, Phòng GD&ĐT đã chỉ đạo các trường thực hiện các hoạt động đổi mới phương pháp dạy học thông qua tổ chức các hội thảo, các lớp bồi dưỡng, tập huấn về phương pháp dạy học, đổi mới sinh hoạt chuyên môn theo cụm chuyên môn, cụm trường; tổ chức hội thi GV giỏi các cấp, tổ chức cuộc thi vận dụng kiến thức liên môn… để giải quyết các tình huống thực tiễn dành cho học sinh phổ thông. Chính vì được sự quan tâm của các cấp lãnh đạo đã giúp chúng tôi có điều kiện vận dụng dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh. Với những tác động tích cực từ các cấp quản lí GD, nhận thức và chất lượng hoạt động đổi mới phương pháp dạy học, chuyên môn nhà trường đã có những chuyển biến tích cực, góp phần làm cho chất lượng dạy học từng bước được cải thiện.

a. Nhà trường:

          - Luôn quán triệt và chỉ đạo giáo viên thực hiện công tác giảng dạy theo tinh thần đổi mới phương pháp dạy học. Và thường xuyên kiểm tra việc đổi mới phương pháp dạy học của giáo viên thông qua công tác dự giờ, kiểm tra hồ sơ giáo án…

- Chỉ đạo cho các TCM xây dựng và thực hiện các chuyên đề về ĐMPPDH trong đó chú trọng chuyên đề dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh dựa trên tinh thần ĐMPPDH hiện nay kết hợp với tình hình thực tế của đơn vị.

- Tạo mọi điều kiện cho GV tham gia dự giờ đầy đủ các tiết thao giảng trong tổ chuyên môn củng như sinh hoạt chuyên môn cụm.

b.Tổ chuyên môn:

- Luôn tiếp thu và tham gia đầy đủ các đợt tập huấn công tác chuyên môn do trường và phòng GD tổ chức và đặc biệt là qua những đợt tập huấn.

- Thường xuyên chú trọng thảo luận vấn đề đổi mới PPDH cũng như nâng cao chất lượng dạy học trong các buổi sinh hoạt tổ chuyên môn.

- Tăng cường sinh hoạt TCM theo hướng nghiên cứu bài học nhằm phát huy năng lực chuyên môn của tất cả thành viên trong TCM.

- Thường xuyên dự giờ thăm lớp, rút kinh nghiệm

c. Giáo viên:

- Thực hiện sự chỉ đạo của BGH nhà trường và tổ chuyên môn, đầu tư trong việc soạn giảng theo tinh thần đổi mới phương pháp dạy học trong đó có việc tổ chức hoạt động nhóm, khả năng trình bày trước tập thể lớp, khả năng phản biện lẫn nhau… cho HS, từng bước vận dụng các phương pháp dạy học chú ý đế việc phát triển năng lực học sinh.

- Từ đó GV đã có nhận thức đúng đắn về đổi mới phương pháp dạy học đặc biệt là dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh.

- Ngay từ đầu năm học, giáo viên bộ môn các khối lớp tiến hành phân loại đối tượng học sinh phân công các nhóm, tổ phù hợp, giao việc cho từng thành viên trong nhóm ( có sự thay đổi luân phiên lẫn nhau) và hướng dẫn các em phương pháp học tập  phù hợp với đặc trưng của bộ môn .

- Thực hiện tốt các tiết thao giảng chuyên đề, định kỳ theo chỉ đạo của BGH, tổ chuyên môn nhằm rút kinh nghiệm vận dụng vào thực tế giảng dạy.

- Trong quá trình giảng dạy, giáo viên thường xuyên kiểm tra, đánh giá việc tự học của các em qua tinh thần, thái độ, ý thức thực hiện nhiệm vụ học tập theo sự hướng dẫn của giáo viên, đặc biệt là chất lượng, hiệu quả học tập ở các giờ học hàng ngày trên lớp và kết quả đạt được của  học sinh qua các bài tập kiểm tra thực hành, kiển tra miệng, làm bài viết thường xuyên và định kỳ...để kịp thời uốn nắn, hướng dẫn các em, cũng như điều chỉnh phương pháp dạy học của giáo viên sao cho phù hợp, hiệu quả hơn.

- Hầu hết giáo viên tích cực đổi mới phương pháp dạy học, tích cực hóa, hoạt

động học tập của học sinh, hoạt động dạy của giáo viên.

- Nhiều giáo viên nhiệt tình, trách nhiệm gắn bó, gần gũi động viên khích lệ học sinh trong quá trình học tập

d. Học sinh:

-  Học sinh phấn khởi, tích cực, năng động, chủ động, sáng tạo hơn trong quá trình học tập.
2/ Những mặt hạn chế:

a. Nhà trường:

- Việc đầu tư các trang thiết bị dạy học chưa nhiều.

b.Giáo viên:

- Vẫn còn một vài GV thiếu sự linh hoạt trong cách thức thực hiện, kiểm tra, đánh giá, nên chưa có tác dụng cao đối với tất cả các đối tượng học sinh. Đặc biệt đối với các bài có nội dung kiến thức nhiều và khó, giáo viên thường dạy theo phương pháp truyền thống mang tính áp đặt để chạy đua theo thời gian.

 - Kĩ thuật dạy học của một số giáo viên còn bị lúng túng (khi giao nhiệm vụ, câu lệnh, và chưa có giới hạn thời gian, chưa định hướng được cho học sinh ghi chép những kiến thức trọng tâm...), câu hỏi, bài tập còn nặng về kiểm tra trí nhớ hoặc giao nhiệm vụ học tập cho từng hoạt động không rõ ràng dẫn đến cách thức tổ chức hoạt động nhóm chưa hiệu quả chỉ mang tính hình thức hoặc ngược lại, nhiều khi giáo viên giao việc cho học sinh quá nhiều, dẫn đến quá tải đối với các em.

 c. Học sinh:

- Đối với đối tượng  HSDT, HS yếu kém, HS có hoàn cảnh khó khăn  phải

phụ giúp gia đình sau giờ học, vì vậy thường không có thời gian tự học ở nhà. Nhất là đối với việc học nhóm (cả ở nhà và trên lớp) thì các em học sinh thuộc đối tượng này thường tự ti, mặc cảm, nên không tham gia hoạt động hoặc tham gia một cách chiếu lệ.

- Một số học sinh chưa tích cực chuẩn bị bài nên tham gia thảo luận không hiệu quả, khó hình thành năng lực tính toán, trình bày trước tập thể và vận dụng kiến thức.

- Việc chuẩn bị bài của học sinh chưa tốt, trình độ học sinh không đồng đều nên khi thảo luận nhóm thường xảy ra tình trạng chỉ tập trung ở các học sinh khá giỏi làm việc.

d. Cha mẹ học sinh::

 Nhà trường có số học sinh dân tộc chiếm hơn 50% là người DTTS trình độ dân trí nhìn chung còn thấp, nhiều phụ huynh ít quan tâm và tạo điều kiện cho các em tự học ở nhà, nhất là đối với phụ huynh người DTTS và các gia đình có hoàn cảnh khó khăn. Một bộ phận cha mẹ học sinh chưa thật sự quan tâm quản lý, kiểm tra việc học tập của con em, còn khoán trắng cho nhà trường.

III/ Giải pháp thực hiện:

Một giờ học tốt là một giờ học phát huy được tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của cả người dạy và người học nhằm nâng cao tri thức, bồi dưỡng năng lực hợp tác, năng lực vận dụng tri thức vào thực tiễn, bồi dưỡng phương pháp tự học, tác động tích cực đến tư tưởng, tình cảm, đem lại hứng thú học tập cho người học.

         Với quan điểm nêu trên trên chúng tôi đưa ra một số giải pháp để thực hiện chuyên đề như sau:

1/ Đối với BGH:

- Tăng cường xây dựng các hoạt động ngoài giờ lên lớp, hội thi đố vui để học… để phát huy tính tích cực chủ động và sáng tạo cũng như khả năng hợp tác của HS, phát huy được tính mạnh dạn, tự tin và khả năng phát triển năng lực nói, năng lực trình bày vấn đề và khả năng tổng hợp kiến thức của HS.

- Tăng cường chỉ đạo các tổ chuyên môn chú trọng công tác BDTX đặc biệt là việc tự học tự tìm tòi để nâng cao chuyên môn nghiệp vụ, tạo mọi điều kiện để GV có điều kiện tự học ( mua sắm thêm các sách báo tài liệu phục vụ cho công tác giảng dạy…)

- Thường xuyên kiểm tra và chỉ đạo các TCM đưa các chuyên đề lên trang Web của nhà trường.

- Cần chỉ đạo và kiểm tra sát sao hơn nữa việc sinh hoạt chuyên môn của các tổ chuyên môn; các buổi sinh hoạt chuyên môn cần đi vào chất lượng.

- Cần tăng cường công tác kiểm tra việc thực hiện chuyên môn của tổ chuyên môn, của GV, dự giờ  và tư vấn cho giáo viên để kịp thời rút kinh nghiệm những hạn chế trong ĐMPPDH nhằm nâng cao hơn nữa chất lượng dạy - học của giáo viên trong nhà trường.

2/ Đối với Tổ chuyên môn:

- Tổ chuyên môn tăng cường dự giờ góp ý, rút kinh nghiệm cho GV trong tổ.

- Triển khai và thực hiện thường xuyên trong các buổi sinh hoạt tổ, đặc biệt chú trọng đi sâu vào vấn đề chất lượng chuyên môn nhằm giúp đỡ GV có tư duy hệ thống và khả năng giải quyết vấn đề chuyên môn qua đó nâng cao khả năng giải quyết vấn đề và đưa ra các quyết định trong giảng dạy có hiệu quả.

- Chú trọng công tác BDTX ( xây dựng kế hoạch cá nhân bám sát vào kế hoạch của chuyên môn trường, kiểm tra hiệu quả của công tác này một cách nghiêm túc và có hiệu quả.)

3/Đối với giáo viên:

- Ngay từ đầu năm học cho HS làm bài  kiểm tra chất lượng đầu năm cũng như trong quá trình giảng dạy GV phân loại đối tượng HS để hiểu rõ năng lực của từng em từ đó giúp đỡ các em để tiến bộ cũng như phát triển được năng lực của HS.

- Trong quá trình soạn giảng chú trọng đến các câu hỏi phù hợp với từng đối tượng ( Chú ý không bỏ sót bất kì HS nào) ngoài ra GV theo dõi sự tiến bộ của HS để có những lời khen, động viên các em tham gia quá trình học tập…

- GV nên kích thích, phát triển tư duy của HS bằng cách đặt vấn đề vào bài hấp dẫn, thường xuyên đặt các câu hỏi gắn với thực tiễn, các hiện tượng tự nhiên hay những sự việc, hiện tượng mang tính thời sự có liên quan đến nội dung bài học để HS giải quyết từ đó HS thấy nội dung bài học có ý nghĩa hơn trong thực tế cuộc sống, cũng như HS được phát triển ngôn ngữ, tư duy lập luận…

- Luôn có ý thức đổi mới phương pháp dạy học, cần tìm hiểu nghiên cứu tài liệu giáo dục phục vụ cho giảng dạy, học hỏi đồng nghiệp.

- Chuyển cách đánh giá kết quả giáo dục từ nặng về kiểm tra trí nhớ sang kiểm tra, đánh giá năng lực vận dụng kiến thức giải quyết vấn đề. trong quá trình dạy học khi đặt ra những câu hỏi, bài tập giáo viên chú ý ra theo hướng “mở”, gắn với thực tế cuộc sống, phát huy suy nghĩ độc lập của học sinh, hạn chế yêu cầu học thuộc máy móc.

- Phát triển khả năng tìm tòi khám phá độc lập của học sinh bằng cách đưa ra tình huống có vấn đề và điều khiển hoạt động của học sinh nhằm giải quyết các vấn đề. Tình huống có vấn đề luôn luôn chứa đựng nội dung cần xác định, một nhiệm vụ cần giải quyết, một vướng mắc cần tháo gỡ…Vì vậy, kết quả của việc nghiên cứu và giải quyết tình huống có vấn đề sẽ đưa lại tri thức mới hoặc phương thức hành động mới đối với HS.

- Tăng cường ƯDCNTT trong dạy học.

- Chú trọng việc hướng dẫn học sinh chuẩn bị bài ở nhà.

- GV hãy là “ cây cầu kết nối” giúp các em vượt qua rào cản ( rụt rè, nhút nhát, không hợp tác trong học tập)

- Kết hợp linh hoạt các PPDH tích cực, vận dụng dạy học VNEN một cách linh hoạt phù hợp với thực tế để đảm bảo tất cả các hoạc sinh đều được hoạt động trong giờ học.

- Trong giờ học trên lớp GV cần tạo sự hứng thú học tập cho HS, tổ chức các hoạt động dạy học đa dạng, tạo không khí lớp học vui vẻ, thân thiện và biết động viên kịp thời khi các em  giải quyết được những tình huống khó.

 

4/ Đối với học sinh:

- Cần mạnh dạn, tự tin trong việc phát biểu bài, trao đổi ý kiến với GV, với bạn bè .

- Về nhà thường xuyên học bài và làm bài tập ở nhà cũng như tăng cường khả năng tự học và sáng tạo.

-  Phải chuẩn bị tốt theo sự phân công của GV, chú trọng khâu tự học.

-  Học tập chủ động, tích cực, sáng tạo.

-  Học sinh phải biết vận dụng kiến thức đã học để giải quyết các bài tập, cũng như những hiểu biết xã hội khác để giải quyết các vấn đề của bài học cũng như trong cuộc sống.

5/ Đối với cha mẹ học sinh:

- Cần có nhận thức đúng đắn hơn nữa về tầm quan trọng của việc tự học của con em mình để có sự quan tâm đúng mực.

- Tạo mọi điều kiện: mua sắm tài liệu, sách tham khảo cho con em ( nếu có điều kiện lắp đặt máy tính nối mạng ) để hỗ trợ cho con em mình tự học ở nhà góp phần phát huy năng lực sáng tạo, tự tìm tòi tư duy ở các em.

IV/ Kết luận chuyên đề :

Dạy học theo định hướng phát triển năng lực là một quan điểm đúng đắn đang được thực hiện trong việc đổi mới phương pháp dạy học hiện nay chuyển từ chương trình giáo dục tiếp cận nội dung sang tiếp cận năng lực của người học. Để đáp ứng được điều đó, phải thực hiện chuyển đổi từ phương pháp dạy học theo lối “truyền thụ một chiều” sang dạy cách học, cách vận dụng kiến thức, rèn luyện kỹ năng, hình thành năng lực và phẩm chất. Tăng cường việc học tập trong nhóm, đổi mới quan hệ giữa giáo viên – học sinh theo hướng cộng tác có ý nghĩa quan trọng nhằm phát triển năng lực xã hội. Bên cạnh việc học tập những tri thức và kỹ năng riêng lẻ của các môn học chuyên môn cần bổ sung các chủ đề học tập tích hợp liên môn nhằm phát triển năng lực giải quyết các vấn đề phức hợp.

Phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động của người học, hình thành và phát triển năng lực tự học (sử dụng sách giáo khoa, nghe, ghi chép, tìm kiếm thông tin…), trên cơ sở đó trau dồi các phẩm chất linh hoạt, độc lập, sáng tạo của tư duy. Có thể chọn lựa một cách linh hoạt các phương pháp chung và phương pháp đặc thù của môn học để thực hiện. Tuy nhiên dù sử dụng bất kỳ phương pháp nào cũng phải đảm bảo được nguyên tắc “Học sinh tự mình hoàn thành nhiệm vụ nhận thức với sự tổ chức, hướng dẫn của giáo viên”.

Tuỳ theo mục tiêu, nội dung, đối tượng và điều kiện cụ thể mà có những hình thức tổ chức thích hợp như học cá nhân, học nhóm; học trong lớp, học ở ngoài lớp… Cần chuẩn bị tốt về phương pháp đối với các giờ thực hành để đảm bảo yêu cầu rèn luyện kỹ năng thực hành, vận dụng kiến thức vào thực tiễn, nâng cao hứng thú cho người học. Có như thế mới từng bước thực hiện dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh một cách thiết thực có hiệu quả.

Nói tóm lại mỗi một giáo viên cần ý thức sâu sắc việc thực hiện đổi mới cách dạy, vận dụng phù hợp với điều kiện thực tế của mỗi nhà trường là vấn đề cốt lõi. Theo đó, việc đánh giá kết quả dạy - học cần đặt vào hoàn cảnh và điều kiện cụ thể của từng lớp, từng trường. Chuyên đề này hiện nay đang được vận dụng để thực hiện cho tất cả các bộ môn đang được ngành GD chú trọng, nhằm hướng tới viêc thực hiện đổi mới chương trình SGK năm học 2018-2019 mà BGD đang quan tâm.

Trên đây là  báo cáo chuyền đề  Dạy học theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh của trường THCS Trần Hưng Đạo, chắc rằng dự thảo báo cáo này vẫn còn nhiều thiếu sót, hạn chế, mang tính chủ quan rất mong được sự đóng góp ý kiến của các thầy cô để chuyên đề được hoàn thiện và mang lại hiệu quả tốt hơn.

                                             

                                                 GV thưc hiên

 

 

                                               Phạm Thị Mỹ Lệ

 

 

 

Bài tin liên quan
Chính phủ điện tử
Tin đọc nhiều
Liên kết website
Thống kê truy cập
Hôm nay : 2
Hôm qua : 15
Tháng 09 : 209
Năm 2018 : 4.815